özellikle (matrix’i severim ama) matrix’teki zorlama diyaloglarla karşılaştırıldığında samimiyetine diyecek birşey bulamıyorum.

filmin ikinci yarısıyla ilgili olarak ben de aynı fikirdeyim. biraz sıkıştırılmış, kesilmiş olduğu kanısındayım, ilk yarıdaki devamlılık zayıflamış gibiydi.

filmin başında sondan bir önce sahnenin gösterilmesi benim hoşuma gidiyor. bir örnek vermek istiyorum. klasik poker’de 5 kart dağıtılır ve kimse diğerinin elindekini bilmez. texas holdem’de ise herkesin 2 kartı olur yerde de oyun akışında 5 açık kart olur. ve emin olun texas çok daha keyiflidir. umarım anlatabilmişimdir.

müzikler de olağanüstüydü. burada bir not eklemek istiyorum, Nolan kadroyu oluşturmadan önce Zimmer’a senaryoyu verip müzikleri yapmasını istiyor. Zimmer senaryoyu okuyunca “izin ver aşk teması kullanayım” diyor anlaşıyorlar. Zimmer iş ile ilgili hiç bir kare görmeden uzun kayıtlar yaparak Nolan’a gönderiyor ve filmin müzikleri cuk diye oturuyor…

buraya kadar herşey çok güzel. ama senaryoda bazı notlar dikkat çekiyor. bazı sahneler için müzik için “Edith Piaf – Non, Je ne regrette rien” parçasını not düşüyor Nolan. dinlerseniz Zimmer’a nasıl bir ipucu verildiğini daha iyi anlayacaksınız. http://www.youtube.com/watch?v=Q3Kvu6Kgp88

“Gerçek zamandaki 10 saat, 1. aşamada 1 hafta, 2. aşamada 6 ay, 3. aşamada 10 yıl olarak görülüyor. Buna mukabil olarak 1.aşamadaki 1 haftalık sürede gerçekleşen minibüsün köprüye düşmesi olayı 2. aydaki 6 aylık süreye eşit oluyor. Dolayısıyla 2. aşamada oteldeki olaylar sırasında 1. aşamadaki minibüsün düşüşünün ağır şekilde gerçekleşmesi zaman farklılığından oluyor. Yani onlar yavaş çekimde rüya görmüyorlar zaten başka başka aşamalarda oldukları rüyaların görüntüleri bize o şekilde yansıyor. ”

Teşekkür ederim bunu gözden kaçırmışım. Ancak gene de o sahnenin o kadar uzun sürmesi, filmdeki bir hata gibi geliyor bana ama dediğiniz gibi bakarsak, durum kendi içinde açıklanmış oluyor. Sağolun, saygılar.

Sn Akhan, sizin söylediklerinize gelince:

“obb ve ekibi o rüyaları dizayn ediyorlar, kullandıkları ilaç ve makinelerle istedikleri rüyaları gördürüyorlar. ve bunu belli bir amaç için yapıyorlar. gerekli olsaydı ejderhalı, uzay gemili rüyalar tasarlarlardı.”

Dediğiniz konu bilinçaltı kontrolüne giriyor, fakat şu var ki, mesela başkasının bilinçaltına girdiklerinde kontrolü nasıl sağlıyorlar? Bu, biraz kapalı kalıyor. Ancak Sn Gorcun’un dediği gibi “Inception öyle bir film ki görsel ve teknik olarak ne kadar iyi olduğu tartışmasızsa, orijinal bir senaryo olarak da o kadar tartışmalıdır.” İyidir anlamında söylemiş o bunu ancak bence farklı, çok iyi ancak çelişkileri olan bir senaryo bu. Örn; rüyalar aksiyon filmi gibi tasarlanmış ancak (rüya gören) bizler biliyoruz ki rüyalarda kan akma nadiren olduğu gibi(vurulma sahnesi) duvardan geçmek de mümkündür ve o duvarın yıkılması da gerekmez geçmek için. Neyse…

Çok sağolun, vakit ayırıp da yazdıklarınız için. Saygılar,
sevgiler.. :)

seyrettiklerimizin sahteliği bir yana, “kesme” denen bir şey var: iki adamı karşılıklı konuşurken görürüz, pat diye başka bir şehirdeki kadının yataktan kalktığı sahneye geçeriz, sonra birden tekrar konuşan o iki kişiye döneriz. zihnimiz bunu garipsemez, o kesmeler arasındaki boşlukları zihnimiz doldurur, sanki kesintisiz bir akışmış gibi seyrederiz.

özellikle aksiyon filmlerinde çok kullanılan bir tekniktir; kahramanımızın yana sıçrayarak ateş etmesi yavaş çekimde gösterilir. bunun anlamı adam tüy gibi yavaş yavaş süzülebiliyor demek değildir. yönetmenin seyircide estetik bir etki yaratmak için tercih ettiği bir yöntemdir sadece.

inception’da yavaş çekim estetik bir yöntem olarak kullanıldığı gibi (mesela filmin başlarında cobb’un küvete düştüğü, ya da cobb ve arianne’nin paylaştığı rüyada bütün şehrin dağıldığı sahnelerde) minibüsün suya düştüğü sahnede bir zorunluluk. minibüsün bir kaç saniyede düşmesi sırasında diğer rüya katmanında saatler geçiyor. eğer minibüsü normal hızında gösterecekseniz, o alt rüya katmanlarında geçen saatleri nasıl aktaracaksınız?

kısacası o minibüs öyle yavaş yavaş düşmüyor, yönetmen bize yavaş çekimde gösteriyor. ayrıca filmde seyrettiklerimiz bizim rüyamız değil, biz filmdeki karakterlerin rüyalarını seyrediyoruz.

filmdeki rüyalarda neden fantastik, uçuk kaçık yaratıklar olmadığına gelince: cobb ve ekibi o rüyaları dizayn ediyorlar, kullandıkları ilaç ve makinelerle istedikleri rüyaları gördürüyorlar. ve bunu belli bir amaç için yapıyorlar. gerekli olsaydı ejderhalı, uzay gemili rüyalar tasarlarlardı.

Imdb’nin şu sayfasına baktınızmı hiç?

http://www.imdb.com/title/tt1375666/faq

Burada bile dünyanın sorusu var ama bir çoğu kesin cevaplar vermiyor. Örneğin filmin sonunda gerçekliğe geçiş yapıldığına mı yoksa başka bir rüya aşamasında olunduğuna mı dair kesin bir yorum yok. Sadece teoriler var.

http://www.imdb.com/title/tt1375666/faq#.2.1.37

Filmi bir kere izleyebildim. Henüz sinema dışında bir alternatif olmadığından ikinci kez izleyip idrak edemedim. Ama çıktığında defalarca izleyeceğim aynı “Kara Şövalye”de olduğu gibi. (Christopher Nolan’a selamlarımı gönderiyorum)

Xebdor senin sorunun açıklaması ise şu şekilde. Rüya içinde rüya şeklinde gelişen olaylarda minibüsün düşüşü ağır çekimde olmuyor. Daha doğrusu ağır çekimde gösteriliyor ama bu görsel olarak estetik görünsün diye yapılmıyor. Bilindiği üzere Inception’da rüyalar içerisinde aşamadan aşamaya geçiliyor. Toplamda 3 aşama. Ancak her aşama değiştiğinde zaman kavramı da değişiyor.

http://www.imdb.com/title/tt1375666/faq#.2.1.58

Gerçek zamandaki 10 saat, 1. aşamada 1 hafta, 2. aşamada 6 ay, 3. aşamada 10 yıl olarak görülüyor. Buna mukabil olarak 1.aşamadaki 1 haftalık sürede gerçekleşen minibüsün köprüye düşmesi olayı 2. aydaki 6 aylık süreye eşit oluyor. Dolayısıyla 2. aşamada oteldeki olaylar sırasında 1. aşamadaki minibüsün düşüşünün ağır şekilde gerçekleşmesi zaman farklılığından oluyor. Yani onlar yavaş çekimde rüya görmüyorlar zaten başka başka aşamalarda oldukları rüyaların görüntüleri bize o şekilde yansıyor. Rüyalarla ilgili yaratık yorumuna ise şunu diyebilirim ki eğer Nolan bunu bir yaratık filmine dönüştürmek isteseydi eminim yine üst düzey bir iş çıkarırdı. Ama ne hikaye, ne filme baktığımızda öyle bir amaç görülmüyor.

Benim de daha bir çok cevabını alamadığım ya da tam çözemediğim olay var filmde. Ama bu filmi daha da güzelleştirmiyor mu? “Inception” bence abartıldığından değil hak ettiğinden dolayı son 10 yılın en iyi filmidir. Ve kesinlikle defalarca izlenmesi gereken modern bir sinema şaheseridir.

Keşke imax olarak türkiyede izleme sansımız olsa idi.

James Cameron sinemaya 3D yi Nolan ise İMAX tekniği ile bir filmin ne kadar güzel bir şekilde çekileceğini sinema severlere gösterdi diye düşünüyorum bilmiyorum hatamı ediyorum.

Aslında Başlangıç’da ilk kez uygulanmış olan bir fikir yok! 60’lerin “ekip filmleri” şablonunu alıp içine rüya katmanları arasında gezinerek fikir çalmak gibi bilim kurgusal bir hırsızlık fikrini katarsanız ortaya bu hikâye çıkıyor. Ama işin arkasında uzun zaman önce dosta düşmana rüştünü ispatlamış, sakallı biraderleri (Spielberg, Lucas) Anılar 9 albümüne postalamış, son büyük hikâye anlatıcılardan Christopher Nolan gibi bir yönetmen varsa, ortaya Türkiyelilerin sinemaya gitmekten imtina ettiği Temmuz sıcağında bile mutlaka görülmesi gereken bir film çıkıyor.

Başlangıç, hepsi işinde uzman bir fikir çalıcılar takımının aralarına katılan yeni yetme ama umut vadeden bir rüya inşacısı ile birlikte bu defa fikir çalmak yerine fikir enjekte ederek, tekelleşme yolunda dev adımlarla ilerleyen bir şirketi çökertmeye çalışmalarını anlatıyor, ama ne anlatmak… Yüksek bir noktadan başlayan aksiyon ve gerilimin giderek daha da çoğaldığı, tırnaklarınızı yiyerek seyredeceğiniz 148 dakikalık müthiş bir görsel labirent bu…

Christopher Nolan senaryosunu, yere göğe sığdırılamayan ama benim ilkokul piyesi bile yazdırmaktan çekineceğim popüler Hollywood senaristlerinin aksine seyircinin geri zekâlı olmadığını varsayarak yazmış ve iyi yapmış. Amerikan TV’leri bir sürü zeki dizi ile dolup taşarken iyice aptallaşan ve lunapark eğlencesine dönüşen Kuzey Amerika sinemasının bu tür dokunuşlara şiddetle ihtiyacı var. Giderek yükselen aksiyonun kahramanlarımız rüya katmanlarında bir alt seviyeye indikçe olay örgüsünü anlamayı bir miktar güçleştirdiğini kabul ediyorum ama Nolan’ın üst seviye yönetmenliği finale giderken her şeyi basitleştiriyor ve tüm hikâyeyi benimsemiş bir şekilde filmden çıkmanızı sağlıyor. “Rüya katmanları arasında ki zaman farklılaşmaları” ve “farkındalık yaratan totemler” gibi fikirler filmi çok daha lezzetli kılmış.

İlerleyen yaşı sebebiyle olsa gerek, bebek yüzlü karakter oyuncusu olmanın lanetinden sıyrılan Di Caprio ise Zindan Adası’nın sanrılarından idmanlı bir şekilde rahat ve inandırıcı oynuyor. Ona eşlik eden oyuncular arasında öne çıkanlar ise Juno’dan tanıdığımız Ellen Page ve çok beğendiğim Japon aktör Ken Vatanabe oldu. Batman Başlıyor’un “Korkuluk”u Cillian Murphy ise bir Nolan filminde daha gayet başarılı bir şekilde işadamı Robert Fischer karakterine hayat veriyor.

Bir bilim kurgu filminin en çok ihtiyacı olan şey belki de görsel efektler… Burada da Double Negative ve Plowman Craven & Associates devreye giriyor ve ILM ya da Zeta’nın işlerini aratmayan fakat filmi CGI’a da kurban etmeyen temiz ve inandırıcı bir işe imza atıyorlar. Leonardo Di Caprio’nun oynadığı başkarakter Cobb ve eşi Mal’ın yarattığı rüya dünyası sekansları özellikle görülmeye değer.

Hans Zimmer, bu dünyadan olmadığına inandığım bir müzik dâhisi ve çok inandığım, “iyi filmlerin, iyi müzikleri vardır…” kuralına uygun düşecek şekilde, en beğendiğim işi olan Gladyatör’u bile aşan bir film müziği çalışmasına imza atmış Inception’da…

http://www.beyazperde.com/sinekritikdetay/2240