Felaket filmleri: Kategoriler

Genellikle felaket filmlerinde ortaya koyacağımız formüller, filmlerin yapıldıkları yıllara göre değişiklik gösterse de Hollywood bunları zamanına uydurmasını biliyor. Aslında filmleri tek tek inceleyeceğim için ister istemez bu formüllerden bahsetmem gerekecek zaten.

Mesela bir dönem uçaklar üzerine yapılan filmler, böceklerin istilası üzerine yapılan filmler hep kendi kategorilerini oluşturmuş.  Kasırgaların gündem de olması birçok kasırga filmini ekrana getirmiş,  dünyaya yaklaşan meteor konseptide zaman zaman yeniden gündeme geliyor bu konular içerisinde her dönemde kendine yer bulan felaket sanırım “deprem” filmleri. 70li yıllardan aksine son 10 yılda farklı felaketlerin bir arada olduğu felaket zincirleri yanı sıra küresel ısınmaya paralel gelişmelerin yer aldığı filmler  ön planda.  Görsel efektlerin gelişmesi bundan 20 yıl önce ekranda göremeyeceğimiz birçok senaryonun çok daha detaylı halde bize ulaşmasına da yardım ediyor.

İster istemez farklı farklı felaketler olduğu için filmleri bu şekilde bölerek incelemenin daha iyi bir yöntem olacağını düşündüm. Ancak depremi tetikleyen meteorun sebep olduğu büyük yangın veya küresel ısınma sonucu oluşan büyük dalgaların daha sonra buzul çağını getirdiği the day after tomorrow gibi filmleri felaketler zinciri kategorisinde ele almak daha doğru olacak gibi. O yüzden kendi kafamna göre kategorilere ayırdım sizinde değerli görüşlerinizle bu kategorileri ansiklopedik bir şekilde geliştirebiliriz.

Sallanan Dünyamız: Deprem filmleri
Bu tarz filmlerin en önemlisi kuşkusuz Charlton Heston’ın başrolünü oynadığı “Earthquake” filmidir. Dünyada bu kadar deprem olurken neden hepsi Los Angeles’ta olur oda başka merakımızdır.

Beni yak kendini yak kuleleri yak: Yangın filmleri
Bu kategori içine itfaiyecilerin bulunduğu bütün filmler girebilir. Bunun yanında kentin orta yerinde peydahlanan Volkan gibi durumlarda yangın filmleri içinde ele alınmalıdır.

Su gelir güldür güldür: Baraj, gemi ve dev dalga
Titanik bu konuda yaşanmış bir felaket olmakla birlikte “Poseidon Adventure” filmini bu türün başyapıtı sayıyorum. Baraj çatlakları, devrilen gemiler ve kenti yutan “tsunami” konusu oldukça çok filmde kullanılmış. “Jaws’ı” nereye koyalım bir tek ona karar vermedim.

Ya çarparsa: Meteorlar
Bu filmler için referans olarak hep Tenten’in Esrarengiz Yıldız macerasını alırım. Dünyamıza çarpacak bir meteor bilinen en eski felaket senaryolarından bir tanesidir. Bugüne bugün Bruce Willis ağabeyimizin en az 2 meteor leşi vardır.

Uçak, panik ve türbulans
Lost öncesi ve Lost sonrası diyebileceğimiz bir felaket filmi türü. Lost dizisinden sonra “aman uçak düşsede bizde bir aday düşüp kendimizi maceradan maceraya versek” mantığı 2000l’i yıllara damgasını vursa da, 70′li yıllarda ve 11 eylül sonrası uçak  konusu zaman zaman uçak korsanları ile pekiştirilerek kullanılmıştır.

Fırtına Filmleri

Bence bu filmlerin ilki Oz büyücüsü‘dür. O filmi de Pink Floyd’un The Dark Side of the the Moon’u eşliğinde izlemek gerekiyor. Fırtına filmleri son dönemde oldukça artan bir sayıya sahip. Amerika’da olan her büyük kasırgadan sonra o kasırgayı anlatan bir film çıkıyor galiba…

Felaket Zinciri filmleri
Yukarıda örnek verdiğimizlerimizin hepsi bu alana giriyor. Özellikle hepsi bir arada gibi bir paket almak istiyorsanız size 2 film önermek isterim:  The day after Tomorrow ve Schorcher. Bu filmlerin en zayıf yanı; o kadar çok felaket bir arada oluyor ki, Baba ve kurtarması gerektiği kızının hikayesi felaketlerin önüne geçebiliyor.

Böceklerin istilası
Bu felaket film kategorisi nevi şahsına münhasırdır. Yukarıda verdiğimiz örneklere benzemediği gibi çoğu filmi bilim kurgu kategorisinde de incelememiz gerekiyor. Dev karıncalar ve örümceklerin kentinizi istila etmesinden daha büyük bir felaket ne olabilir ki?

Virüsler
Bu filmleri felaket filmlerinin bir yan kategorisi olarak incelemekte yarar var.

Yeşilçam’da Felaket filmleri:
Son dönem örneği olarak Küçük Kıyamet‘i ve Kadir İnanır’la Türkan Şoray’ın birlikte oynadığı Deprem filmini örnek olarak verebiliriz.

Utku Uluer ( Sinematik)

Yazarımız: Utku Uluer

Utku Uluer tarafından yazılmış 22 Öteki Sinema yazısı var..

• View all posts by Utku Uluer →
• Blog